Biến động trên thị trường tiền tệ tăng vọt

Trong phiên giao dịch ngày thứ Hai (26/1), đồng USD tiếp tục suy yếu và rơi xuống mức thấp nhất trong vòng 4 tháng. Cùng thời điểm, giá vàng lần đầu tiên trong lịch sử bứt phá mạnh, vượt ngưỡng 5.000 USD/ounce. Diễn biến này xuất phát từ những đồn đoán xoay quanh khả năng Mỹ và Nhật Bản có thể phối hợp hành động để hỗ trợ đồng yên, qua đó gia tăng áp lực giảm giá lên đồng bạc xanh.

Đáng chú ý, đồng yên Nhật ghi nhận mức tăng mạnh tới 1,6%, lên quanh ngưỡng 153,3 yên/USD, qua đó kéo dài xu hướng đi lên từ phiên giao dịch nhiều biến động của tuần trước.

Theo đánh giá của các nhà phân tích, đồng đô la Mỹ cũng đang chịu sức ép không nhỏ từ lo ngại nguy cơ Chính phủ Mỹ rơi vào tình trạng đóng cửa. Những yếu tố bất ổn này có thể khiến USD tiếp tục suy yếu, nối tiếp tác động tiêu cực từ cuộc khủng hoảng Greenland diễn ra trong tuần trước.

Khi các rủi ro gia tăng tại Mỹ khiến nhà đầu tư dần rời bỏ đồng đô la, dòng tiền nhanh chóng tìm đến các tài sản an toàn truyền thống. Xu hướng này đã đẩy giá vàng lên mức cao kỷ lục, trong khi giá bạc cũng leo lên vùng đỉnh cao nhất kể từ năm 2008.

Đồng yên Nhật Bản tăng giá mạnh trong bối cảnh giới giao dịch lan truyền đồn đoán rằng Mỹ và Nhật Bản có thể đang chuẩn bị cho một đợt can thiệp phối hợp vào thị trường tiền tệ. Nếu xảy ra, đây sẽ là lần đầu tiên hai nước cùng hành động kể từ sau sự kiện G7 can thiệp làm suy yếu đồng yên sau thảm họa động đất năm 2011.

Theo ông Evan Brown, Giám đốc chiến lược đa tài sản tại UBS Asset Management, tín hiệu mà thị trường đang cảm nhận được là chính quyền Mỹ không mong muốn đồng đô la tăng giá quá mạnh. Nếu kịch bản này đúng, dư địa tăng của USD sẽ bị thu hẹp đáng kể, qua đó làm gia tăng xu hướng suy yếu của đồng tiền này.

Ông Brown cho rằng nhận thức trên đang khiến áp lực bán USD tăng thêm, khi các nhà đầu tư tổ chức đẩy mạnh các chiến lược phòng ngừa rủi ro trước biến động của đồng bạc xanh.

Trong phiên giao dịch cùng ngày, giá vàng bật tăng tới 2,7%, thiết lập mức kỷ lục mới trên 5.100 USD/ounce. Bạc cũng ghi nhận mức tăng ấn tượng gần 15%, vươn lên đỉnh 117,7 USD/ounce.

Ông Michael Haigh, chuyên gia phân tích tại Société Générale, nhận định thị trường đã vượt qua một ngưỡng tâm lý quan trọng nhanh hơn dự báo. Theo ông, nhà đầu tư hiện không còn quá nhạy cảm với mức giá cao của vàng, bởi kỳ vọng xu hướng tăng vẫn sẽ tiếp diễn. Những bất ổn địa chính trị gần đây tại Venezuela, Greenland và Iran đang thúc đẩy dòng tiền tìm đến các tài sản trú ẩn truyền thống như vàng.

Đà phục hồi của đồng yên diễn ra trong bối cảnh các quan chức và giới đầu tư ngày càng lo ngại về việc đồng yên suy yếu song song với thị trường trái phiếu chính phủ Nhật Bản, đặc biệt khi cuộc bầu cử sớm dự kiến diễn ra vào ngày 8/2 đang đến gần.

Trước đó, đồng yên đã rơi xuống mức thấp nhất trong vòng 18 tháng vào đầu tháng, khi thị trường phản ứng với các kế hoạch kích thích kinh tế của Thủ tướng Sanae Takaichi. Nhà đầu tư lo ngại chính phủ Nhật Bản sẽ phải đối mặt với lựa chọn khó khăn: hoặc nâng lãi suất để bảo vệ đồng tiền, hoặc duy trì chi phí vay thấp nhằm tránh gây thêm áp lực lên thị trường trái phiếu chính phủ.

Ông Yujiro Goto, chiến lược gia ngoại hối trưởng tại Nomura, cho biết dù chưa có dữ liệu chính thức xác nhận, nhưng khả năng chính quyền Nhật Bản đã can thiệp trực tiếp vào thị trường trong phiên thứ Hai (26/1) là khá cao. Theo ông, mức độ biến động của tỷ giá lớn hơn nhiều so với những gì thường thấy nếu chỉ dừng lại ở các tuyên bố mang tính “can thiệp bằng lời nói”.

Trong khi đó, giới giao dịch cũng đang chuẩn bị cho những đợt biến động tiếp theo, khi chỉ số đo lường mức độ biến động của cặp tỷ giá USD/JPY do CME Group công bố đã tăng lên mức cao nhất kể từ tháng 7/2025.

Thực tế, Nhật Bản đã bốn lần trực tiếp can thiệp vào thị trường ngoại hối trong năm 2024, chi gần 100 tỷ USD để mua vào đồng yên khi tỷ giá trượt về quanh mốc 160 yên/USD.

Đà tăng của đồng yên càng được củng cố sau phát biểu của ông Atsushi Mimura, người đứng đầu bộ phận tiền tệ thuộc Bộ Tài chính Nhật Bản, khi ông nhấn mạnh rằng chính phủ sẽ tiếp tục phản ứng phù hợp trước các biến động tỷ giá và sẵn sàng phối hợp chặt chẽ với phía Mỹ khi cần thiết.

Theo các nhà giao dịch, thị trường đã nhanh chóng phản ứng với khả năng Mỹ có thể chia sẻ quan điểm lo ngại của Nhật Bản về sự suy yếu kéo dài của đồng yên, qua đó đảo chiều xu hướng giảm liên tục trong hơn ba tháng trước đó.

Ông Benjamin Shatil, chuyên gia kinh tế cấp cao tại JPMorgan, cho rằng yếu tố then chốt nằm ở nhận thức của thị trường. Nếu nhà đầu tư tin rằng Nhật Bản đang hành động phối hợp với Mỹ, hiệu quả của các biện pháp can thiệp, kể cả bằng lời nói, sẽ được khuếch đại đáng kể và có thể đủ sức tạo ra tác động rõ rệt lên diễn biến tỷ giá.