Theo nhiều chuyên gia tài chính, trong bối cảnh thị trường biến động như hiện nay, ưu tiên hàng đầu của nhà đầu tư nên là bảo vệ tài khoản và duy trì trạng thái danh mục ở mức an toàn. Việc kiểm soát rủi ro, giữ tỷ trọng hợp lý và tránh các quyết định vội vàng sẽ giúp nhà đầu tư hạn chế tổn thất trong những giai đoạn thị trường chưa thực sự ổn định.
Càng về cuối phiên giao dịch sáng ngày 9/3, tâm lý lo ngại trên thị trường càng gia tăng rõ rệt. Áp lực bán lan rộng khiến nhiều nhà đầu tư rơi vào trạng thái hoảng loạn, kéo theo làn sóng xả hàng mạnh mẽ trên diện rộng.
Kết thúc phiên sáng, chỉ số VN-Index ghi nhận mức giảm rất sâu, mất tới 114,4 điểm (tương đương -6,47%) và rơi xuống còn 1.653,44 điểm. Chỉ số VN30-Index – đại diện cho nhóm cổ phiếu vốn hóa lớn – thậm chí còn giảm mạnh hơn khi “bốc hơi” 129,88 điểm (-6,82%), lùi về 1.774,31 điểm. Diễn biến tiêu cực cũng lan sang các sàn khác khi HNX-Index giảm 19,23 điểm (-7,58%) và UPCoM-Index giảm 8,35 điểm (-6,58%).
Trong bối cảnh này, gần như không còn nhóm ngành nào có thể đóng vai trò “trú ẩn” cho dòng tiền. Ngay cả nhóm năng lượng – dầu khí vốn còn giữ được sắc xanh ở đầu phiên – cũng nhanh chóng chịu áp lực bán mạnh. Các cổ phiếu trụ như GAS và PLX đều bị đẩy xuống mức giảm kịch sàn khoảng -6,9%. Trong rổ VN30, hàng loạt cổ phiếu rơi vào trạng thái “trắng bên mua” với mức giảm từ 6,8% đến 7%, trải rộng từ nhóm ngân hàng (VCB, BID, CTG, TCB), công nghệ (FPT) cho đến thép (HPG) và bán lẻ (MWG).
Độ rộng thị trường cho thấy sự áp đảo hoàn toàn của bên bán. Toàn thị trường ghi nhận tới 787 mã giảm giá, trong đó có 309 cổ phiếu giảm kịch sàn – phản ánh tâm lý buông bỏ gần như tuyệt đối của dòng tiền bắt đáy.
Áp lực cắt lỗ ồ ạt cũng khiến thanh khoản tăng vọt. Giá trị giao dịch trên sàn HoSE trong buổi sáng đã lên tới 29.292 tỷ đồng – một con số rất lớn trong bối cảnh thị trường giảm sâu. Đáng chú ý, khối ngoại tiếp tục duy trì xu hướng bán ròng mạnh với giá trị khoảng 738 tỷ đồng, khiến áp lực lên thị trường càng trở nên nặng nề.
Có thể nói, thị trường chứng khoán đang trải qua một trong những phiên giao dịch căng thẳng nhất, thử thách tâm lý và sức chịu đựng của nhà đầu tư.
Theo ông Huỳnh Anh Tuấn, Tổng giám đốc Công ty Chứng khoán Vikkibanks, thị trường chứng khoán Việt Nam cũng như nhiều thị trường trên thế giới đang chịu ảnh hưởng lớn từ các yếu tố địa chính trị, đặc biệt là căng thẳng giữa Mỹ và Iran vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt.
Ông cho rằng biến động mạnh của giá dầu đang tạo ra áp lực đáng kể lên nền kinh tế và thị trường tài chính. Trong trường hợp giá dầu tiếp tục leo thang, chi phí sản xuất và vận hành của doanh nghiệp sẽ tăng mạnh, từ đó ảnh hưởng tiêu cực đến hoạt động kinh doanh cũng như triển vọng tăng trưởng chung.
Trong bối cảnh nhiều yếu tố vĩ mô vẫn còn biến động khó lường, “dữ liệu đầu vào” của thị trường đang chứa quá nhiều biến số. Điều này khiến tâm lý nhà đầu tư trở nên thận trọng, thậm chí hoang mang, dẫn đến xu hướng bán ra để giảm thiểu rủi ro.
Theo ông Tuấn, một phần áp lực bán hiện nay còn xuất phát từ nguy cơ bị gọi ký quỹ (call margin). Khi thị trường giảm sâu, nhiều nhà đầu tư buộc phải bán những cổ phiếu còn thanh khoản để bổ sung tiền ký quỹ. Điều này khiến ngay cả các mã vẫn còn giao dịch được cũng bị bán mạnh trong khi nhiều cổ phiếu khác đã giảm sàn và không còn lực cầu.
“Trong nhiều trường hợp, dù giá cổ phiếu đã giảm sâu và trở nên hấp dẫn hơn, nhà đầu tư cũng không còn nguồn tiền để mua thêm”, ông Tuấn chia sẻ. Theo ông, diễn biến tiếp theo của thị trường sẽ phụ thuộc rất lớn vào tình hình căng thẳng tại Trung Đông cũng như xu hướng của giá dầu. Nếu các yếu tố này sớm ổn định, thị trường có thể dần cải thiện trở lại.
Ở góc nhìn khác, giám đốc phân tích của một công ty chứng khoán cho biết việc giá dầu thô tăng khoảng 20% ngay trong đầu tuần đã khiến thị trường tài chính toàn cầu chao đảo. Trong nước, Bộ Tài chính cũng đã đề xuất giảm thuế nhập khẩu xăng dầu xuống 0% nhằm hạn chế áp lực tăng giá năng lượng.
Theo vị chuyên gia này, tâm lý tiêu cực hiện đang lan rộng trên nhiều thị trường tài chính quốc tế. Một số thị trường lớn tại châu Á như Nhật Bản và Hàn Quốc đã ghi nhận mức giảm khoảng 7% trong phiên sáng, qua đó ảnh hưởng trực tiếp đến tâm lý nhà đầu tư tại Việt Nam.
Ông cũng nhận định rằng trong nhịp điều chỉnh hiện tại, VN-Index vẫn có thể đối mặt với áp lực giải chấp từ các khoản vay margin. Do đó, chiến lược phòng thủ nên được ưu tiên. Nhà đầu tư nên giảm tỷ lệ sử dụng đòn bẩy và duy trì danh mục ở trạng thái cân bằng, chẳng hạn khoảng 50% tiền mặt và 50% cổ phiếu.
Tuy vậy, điều này không đồng nghĩa với việc cần bán tháo toàn bộ danh mục. Thay vào đó, nhà đầu tư nên cân nhắc cơ cấu lại các cổ phiếu đã tăng nóng hoặc không còn nhiều dư địa tăng trưởng, chẳng hạn một số mã thuộc nhóm ngân hàng hoặc bán lẻ.
Trong ngắn hạn, áp lực bán giải chấp từ các công ty chứng khoán vẫn có thể tiếp diễn. Vì vậy, những nhóm cổ phiếu mang tính thị trường cao như ngân hàng, chứng khoán, thép hay bất động sản có thể vẫn còn biến động mạnh. Nhà đầu tư nên kiên nhẫn quan sát thêm khoảng 1–2 phiên để thị trường hấp thụ hết lượng cung trước khi cân nhắc giải ngân trở lại.
Bài viết liên quan
